Din ve Veganl覺k

Veganl覺k tan覺m覺n覺 hayvan 繹zg羹rl羹羹 temeli olarak anlat覺p ayr覺mc覺l覺k kar覺tl覺覺 ile b羹t羹nleik bir hale getirebilirsek d繹rt ba覺 mamur bir politikaya d繹n羹me ihtimali doacakt覺r. Bu ise deiimin anahtar覺d覺r.


Haydi gelin u Din & Veganl覺k 癟elikisine bir dalal覺m. Veganlar覺n en 癟ok korktuu sorulardan birisi din ile veganl覺k ilikisi hakk覺nda gelecek sorular. Herkes kadar benim de korktuum sorulardan birisiydi. Peki neden bu kadar korkuyorum dediimde kar覺ma unlar 癟覺kt覺:

  1. Dinler dogmatik ve tart覺mal覺/yoruma 癟ok a癟覺k konulard覺r. Bu beni batakl覺k gibi i癟ine 癟ekerek cevaps覺z bir noktaya 癟ok rahat g繹t羹rebilir.
  2. Kar覺mdaki insana din g羹zellemesi veya islamofobik bir tav覺r g繹stermekten tedirgin olmak. 羹nk羹 kar覺mdakine asl覺nda veganl覺k anlatacakken s羹rekli din konuurken kendimi bulmak.
  3. Haddim olmad覺覺n覺 d羹羹nmek. 襤nanmad覺覺m ve yanl覺 bulduum bir alanda ahkam kesmek. u ayet b繹yledir bu ayet b繹yledir derken aksi olan binlerce ayet/hadis olduu ger癟eini bilmek.

Veganl覺k anlat覺rken tutarl覺 ve yeterli bilgi vermek olduk癟a 繹nemlidir. Ancak dini referanslarla hak temelli bir anlat覺m覺 hayata ge癟irmenin yanl覺 olduunu d羹羹n羹yorum. 羹nk羹 veganl覺k anlat覺rken kar覺mdaki insan覺 manip羹le etmek deil ikna etme istei i癟erisinde oluyorum. Nas覺l olursa olsun. Yeter ki vegan olsun anlay覺覺 bana yetersiz geliyor. Vegan olmas覺n覺 istediim kiiye 癟ocuk istismar覺ndan, kad覺na y繹nelik iddete kadar pek 癟ok eye onay veren, hayvanlar覺n hangilerinin yenilecek hangilerinin pis olduunu anlatan kitaplar覺n pozitif yanlar覺n覺 anlatmak etik bak覺mdan bana doru gelmiyor. Ama bunu dile getirmek hepimiz i癟in kolay olmuyor. 羹nk羹 veganlar aras覺nda vegan olsun da fikri 癟ok yayg覺nlam覺 durumda. 襤nsanlar覺n vegan olmas覺n覺 istiyoruz. Zaten olsunlar da ancak hak temelli anlat覺m覺 odaklar覺na almalar覺n覺 salayarak vegan olmalar覺 繹nemli. Ama bunun kolay olmad覺覺 su g繹t羹rmez bir ger癟ektir. Kimse bana vegan bir d羹nya kurman覺n kolay olduunu zaten s繹ylemedi. Vegan olmak pratik olarak kolay bir ey. Ve asl覺nda en kolay k覺sm覺 t羹ketim al覺kanl覺klar覺n覺 vegan olma y繹n羹nde deitirmek. Zor olan k覺sm覺 ise veganl覺覺n d羹nyay覺 deitirebilecek potansiyel bir politik fikir olduunu anlatmaya 癟al覺mak. Kiilerin s覺n覺rlar覺 net olan dini g繹r羹lerinde reform yapma 癟abas覺 onlar覺 politikletirmek olmuyor. 襤nan癟lardan 癟ok burada dini g繹r羹lerden, kitaplardan bahsettiimi s繹ylemek isterim. Yani k繹kl羹 bir gelenee sahip kurumsallam覺, tek tanr覺l覺 dinlerden bahsediyorum. T羹rkiyede y覺llard覺r g繹r羹yoruz ki din halk覺n afyonu olman覺n da 繹tesine ge癟mi durumdad覺r. Din faist AKP rejiminin sopas覺 halinde kullan覺l覺yor. T羹m bunlar覺n bir nedeni var: dinin tart覺覺lmaz olmas覺. Biz dini referanslarla hayvan haklar覺 anlatt覺覺m覺zda tart覺覺lmaz bir alan覺 tart覺maya a癟覺yoruz. stelik inanmad覺覺m覺z dinler 羹zerinden. Kendini inan癟l覺 ve vegan olarak tan覺mlayan kiiler bu konuda yaz覺 yazabilir. Bunu referans g繹sterebilir. Bunun yollar覺n覺 b覺rakal覺m da onlar aras覺nlar. Kar覺m覺zdaki insana veganl覺k anlat覺rken din konusundan korkmam覺z覺n yukar覺daki 羹癟 nedeninin de temelinde hak temelli yakla覺ma yeterince g羹venmemek olduunu d羹羹n羹yorum. Hatta as覺l mizantropik tavr覺n bu olduuna inan覺yorum. 襤nsanlar dinlere inan覺yorsa hak temelli anlatmak yetersiz kalacakt覺r. Dini 癟elikilerini 癟繹zmeliyiz diye d羹羹nmekten vazge癟elim. Y覺llard覺r 癟繹z羹lemeyen dini 癟elikileri de biz mi d羹羹neceiz? Dindar kiilerin dini referans g繹stermeden de hayvan haklar覺n覺 anlamalar覺 m羹mk羹nd羹r. 襤nsanlara biraz inanmak anlat覺m覺m覺za olan g羹venimizi artt覺racakt覺r.

Hereyi bir kenara b覺rak覺rsak; hani din insanlar覺n kendi vicdanlar覺 ile ilgiliydi? Vicdan dediimiz, merhamet dediimiz kavramlar toplumsal kullan覺mlar覺 ile beraber d繹n羹m羹 ve ac覺mak anlam覺na b羹r羹nm羹t羹r. Hak temelli bir yakla覺mda dinin 繹ne s羹rd羹羹 vicdan, merhamet kavramlar覺 gibi kiinin tercihine b覺rak覺lan bir durum yoktur. Hayvan kullan覺m覺 yanl覺t覺r ve olamaz.

Veganl覺k dediimizde hayvanlar覺n akla gelmesini salamak istiyorsak art覺k odaa tam manas覺yla hayvanlar覺 oturtmal覺y覺z. Ekoloji, sal覺k, din konular覺nda anlat覺m yaparken dikkat etmeliyiz. Ekolojik olmak i癟in vegan ol, sal覺kl覺 olmak i癟in vegan ol, din ile veganl覺k uyumludur gibi manip羹latif savlar覺n yetersiz ve tehlikeli olduunu d羹羹n羹yorum. T羹m d羹nya vegan olsa ekolojik mi olacak herey ve herkes? Yine b羹y羹k tar覺m alanlar覺na bitkisel 羹r羹nler ektiinde d羹nyan覺n bir k覺sm覺 a癟 kald覺覺nda o d羹nya vegan bir d羹nya m覺 olacak? Herg羹n patates ve makarna yiyip vegan olan bir insan sal覺ks覺z olmayacak m覺? Veya sal覺kl覺 olmak zorunda m覺? Dinlerle hayvan haklar覺n覺n uyumlu olduunu anlatt覺覺m覺zda uyumsuz onlarca yan覺 ortadan m覺 kalkacak? stelik t羹rc羹l羹羹 ortadan kald覺rmaya 癟al覺覺rken insan ve insan d覺覺 t羹m hayvanlar覺n eitliini savunurken k繹lelii onayan dinler nas覺l referans g繹sterilecek?Burada hayvan 繹zg羹rl羹羹n羹 temel alan bir veganl覺k tan覺m覺na ihtiya癟 var. Veganl覺覺 覺srarla bir t羹ketmeme olay覺 olarak anlatmaya devam ettik癟e ger癟ek politik bir 繹zne ve d羹nyay覺 deitiren bir g羹癟 olmaktan uzak olaca覺z. T羹ketim al覺kanl覺klar覺n覺 deitirmenin d羹nyay覺 deitirmekte s覺n覺rl覺 bir etkisi var. ok 羹nl羹 bir s繹zde dedii gibi kapitalizm kesemedii aac覺n g繹lgesini satar! Veganl覺k bir yaam tarz覺n覺n 繹tesine ge癟meli ve hayvan haklar覺 ile an覺lmal覺d覺r. Bunun i癟in t羹m bask覺 ara癟lar覺n覺 y覺kmak zorunluluktur. Vegan sertifikas覺 ve helal sertifikas覺 aras覺nda nas覺l bir fark vard覺r? Bu fark irketler g繹z羹nde hi癟tir. 襤nsanlar inan癟lar覺ndan vazge癟tikleri i癟in d羹nyay覺 deitirmemilerdir. Kiliseler, din insanlar覺 da zaman zaman devrimlere destek vermitir. D羹nyay覺 deitirmilerdir 癟羹nk羹 d羹nyan覺n deiebileceini g繹rm羹lerdir. Bizler d羹nyan覺n deiebileceini g繹sterelim. Zaten bunu g繹sterdiimiz anda saflar s覺klaacakt覺r. Veganl覺k tan覺m覺n覺 hayvan 繹zg羹rl羹羹 temeli olarak anlat覺p ayr覺mc覺l覺k kar覺tl覺覺 ile b羹t羹nleik bir hale getirebilirsek d繹rt ba覺 mahmur bir politikaya d繹n羹me ihtimali doacakt覺r. Bu ise deiimin anahtar覺d覺r.


Beendiniz mi? Arkadalar覺n覺zla Payla覺n!

3
8 Payla覺m, 3 Beeni

0 Yorum

Bi癟im Se癟
Anket
襤nsanlara fikirlerini sor!
Yaz覺
Bildiklerini bizimle payla!
Liste
Bir liste olutur!