Vegan Feministler Vard─▒r

https://www.vegvorous.com/ogren/makale-ve-yazilar/feminizm-ve-veganizm/


https://www.vegvorous.com/ogren/makale-ve-yazilar/feminizm-ve-veganizm/

Vegvorous’ta yay─▒nlanan bu yaz─▒ya kar┼č─▒ bir ele┼čtiri yaz─▒s─▒ yazmaya karar verdim. Asl─▒nda karar verdi─čim ┼čey uzun s├╝redir duydu─čum ve zihnimde olgunla┼čan veganl─▒k ve feminizm aras─▒ndan kad─▒nl─▒k/di┼čilik ├╝zerinden bir ba─č kurmaya ├žal─▒┼čan anlay─▒┼č─▒ ele┼čtirmekti. 

Yaz─▒ ┼ču c├╝mle ile ba┼čl─▒yor:

“Hakl─▒ olarak ataerkinin kad─▒n bedeni ├╝zerinde tahakk├╝m kurdu─čunu s├Âyleyen feministler, kendilerinin de hayvanlar ├╝zerinde tahakk├╝m kurduklar─▒n─▒n fark─▒ndalar m─▒?”

Feministler ├Âzel olarak yani feminist olduklar─▒ndan dolay─▒ hayvanlar ├╝zerinde tahakk├╝m kurmuyor. Evet asl─▒nda kiyerarki kavram─▒n─▒ ortaya ├ž─▒karmak i├žin bazen tetikleyici -ki burada su├žlay─▒c─▒- bir dil kullanmakta sak─▒nca g├Ârm├╝yorum. Ancak t├╝m insanl─▒k hayvanlar─▒ k├Âle, mal olarak g├Âr├╝yorken neden feministler ├Âzel olarak bunun fark─▒na varmak zorundalar? Bedenleri ├╝zerinden tahakk├╝me u─črad─▒klar─▒ i├žin mi? Peki ten renkleri, v├╝cut ┼čekilleri nedeniyle ayr─▒mc─▒l─▒─ča u─črayan insanlar─▒n vegan olmuyor olmas─▒n─▒ kabul edilemez bulmak gibi bir ele┼čtiri yaz─▒s─▒ g├Ârmek m├╝mk├╝n m├╝d├╝r? 

S─▒ra ile ele┼čtirdi─čim k─▒s─▒mlar─▒ ve fikrimi belirtece─čim.

1.  Feminizm de─čil, feminizmler vard─▒r. O nedenle feminizmin tan─▒m─▒n─▒ sadece tahakk├╝m kar┼č─▒tl─▒─č─▒na indirgemek yeterli de─čildir. Feminizm, kad─▒nlara cinsiyet hiyerar┼čisi bask─▒s─▒n─▒n sona ermesi ve toplumsal cinsiyet tutumlar─▒n─▒n ayn─▒ de─čerde olmas─▒ i├žin toplumun de─či┼čimini ama├žlar. Hatta feminizmin ├Âznesi sadece kad─▒nlard─▒r demek bile g├╝n├╝m├╝zde olduk├ža tart─▒┼čmal─▒d─▒r.

2. Di┼či hayvanlar sadece ├╝reme organlar─▒ ├╝zerinden ┼čiddete ve tahakk├╝me u─čramazlar. Pek ├žok alanda di┼či/erkek ay─▒rdetmeksizin hayvanlar kullan─▒l─▒r, s├Âm├╝r├╝l├╝r.

3. Tavuklar darac─▒k kafeslerde olmayabilir. End├╝striyel tavuk k├Âleli─či yanl─▒┼čt─▒r. Ancak konunun sadece end├╝striyel k─▒sm─▒na odaklanmak “gezen tavuk├žuluk, organik yumurta” gibi z─▒mb─▒rt─▒lar─▒ kar┼č─▒m─▒za ├ž─▒karmaktad─▒r.

4.”Tecav├╝ze kar┼č─▒ m├╝cadele eden feministler, ÔÇťtecav├╝z ask─▒s─▒ÔÇŁna ne diyor?”  ├ç├╝nk├╝ d├╝nyan─▒n hi├ž bir y├╝k├╝ yoktu feministlerin ├╝zerinde ve her konuyu onlar ├ž├Âzmek zorundayd─▒. Ateistler haydi buna da cevap verin diyen bu tav─▒rdan anla┼č─▒lan; ilk olarak vegan olmas─▒ gerekenlerin feministler oldu─ču halde olmad─▒─č─▒d─▒r. Oysa vegan olmak her insan─▒n tart─▒┼č─▒lamaz ┼čekilde yapmas─▒ gerekendir. 

5. Yaz─▒ boyunca kad─▒nlar─▒n di┼čilikleri ile hayvanlar─▒n di┼čilikleri aras─▒nda bir ba─č kurma ├žabas─▒ g├Âr├╝yorum. Bu nedenle empati yapmal─▒ ve vegan olmal─▒lar gibi bir anlam ├ž─▒kar─▒yorum. Oysa her kad─▒n do─čurma ├Âzelliklerine sahip olmayabilir, her kad─▒n toplumsal cinsiyet normlar─▒n─▒n ona atad─▒─č─▒ di┼čilik ├Âzelliklerine sahip olmak zorunda de─čildir. ├ťstelik atanm─▒┼č cinsiyeti kad─▒n olan di┼čilik ├Âzelliklerinin t├╝m├╝n├╝ (biyolojik bak─▒mdan) ta┼č─▒yan insanlar da ├Âzel olarak vegan olmaya daha yatk─▒n olmak zorunda de─čildir. K─▒sacas─▒ bu ba─člam olduk├ža hatal─▒d─▒r.

6. ─░nsanlar olarak cinsiyet, sosyal stat├╝, ideolojik g├Âr├╝┼č farketmeksizin vegan olmayan bir d├╝nyaya ad─▒m att─▒k. Yine ayn─▒ ┼čekilde vegan olmak cinsiyeti, sosyal stat├╝s├╝ ve ideolojik g├Âr├╝┼č farketmeksizin her ki┼činin e┼čit derecede yapmas─▒ gerekendir. Bu yaz─▒ ├Âzel olarak feministlere ve daha ├Âzelinde kad─▒nlara en ├Âncelikli vegan olmas─▒ gereken insanlar g├Âz├╝yle bak─▒yor, dili ise su├žlay─▒c─▒… 

Elbette yaz─▒ boyunca sadece ele┼čtirdi─čim yerler olmad─▒. Bence de tahakk├╝m kar┼č─▒t─▒ her insan vegan olmak zorundad─▒r. Hak alan─▒nda m├╝cadele ediyorsa vegan olmamas─▒ bir ├želi┼čkidir. Bunun i├žerisinde sadece feministler yoktur; anar┼čist, kom├╝nist, sosyalist, kuir, lgbti+, ├žocuk haklar─▒ savunucular─▒ vb. bireyler elbette vegan olmal─▒d─▒rlar. Takdir edersiniz ki bu bireylerin hepsi kad─▒n veya feministlerden olu┼čmaz. T├╝m d├╝nya vegan olmal─▒d─▒r. O nedenle tek bir kesimi odak al─▒p s├╝t i├žmekten utanmal─▒s─▒n─▒z demek yetersizdir. S├╝t i├žmekten herkes e┼čit derecede utanmal─▒d─▒r.

Not: Bu ele┼čtiri yaz─▒s─▒n─▒ ├Âzellikle veganlar aras─▒nda tart─▒┼čma k├╝lt├╝r├╝n├╝ geli┼čtirmek i├žin yazd─▒m. Umar─▒m ama├žlad─▒─č─▒m gibi yaz─▒lar ├╝zerinden fikri tart─▒┼čmalara ├Ânc├╝l├╝k eder.


Be─čendiniz mi? Arkada┼člar─▒n─▒zla Payla┼č─▒n!

10
32 Payla┼č─▒m, 10 Be─čeni
Bi├žim Se├ž
Anket
─░nsanlara fikirlerini sor!
Yaz─▒
Bildiklerini bizimle payla┼č!
Liste
Bir liste olu┼čtur!