Vegan Renk Savalar覺

Ana ak覺m veganl覺k, renkli insanlar覺 nas覺l g繹rmezden geliyor?


Ana ak覺m veganl覺k, vegan renk savalar覺n覺, renkli insanlar覺 nas覺l g繹rmezden geliyor?

Shutterstock’ta “vegan kii” ifadesini aray覺n ve kar覺n覺za 癟覺kan 486 sayfal覺k listede, olgunlam覺 meyvelerin ve gevrek sebzelerin c繹mert yay覺l覺mlar覺 aras覺nda bir yaam s羹ren, m羹kemmel haz覺rlanm覺 salata k璽seleriyle ve k覺vrak v羹cutlar覺yla bol g羹ne 覺覺覺n覺n alt覺nda m羹kemmel beyazlat覺lm覺 dileriyle g羹l羹mseyen veganlar g繹receksiniz. Aa覺 kayd覺rmaya birka癟 dakika daha devam edin ve fark edeceksiniz: ancak 3.sayfan覺n sonunda renkli bir y羹z.

()

G羹n羹m羹zde 癟ou insan覺n d羹羹nd羹羹 gibi veganizm, 1944’te 襤ngiliz marangoz Donald Watson’覺n hayvansal 羹r羹nler yiyen vejetaryenleri hayvansal 羹r羹nler yemeyenlerden ay覺rmak i癟in ortaya att覺覺 bir kavram olarak ortaya 癟覺kmad覺. Pek 癟ok kii taraf覺ndan ana ak覺m veganl覺覺n babas覺 olarak 繹v羹len Watson, veganizmin yerini bir yaam tarz覺 olarak salamlat覺rmaya yard覺mc覺 olan The Vegan Society’yi kurdu. Ancak bu ideolojiler ve gelenekler, uzun s羹rmese de, y羹zy覺llar 繹nce renkli topluluklarda zaten vard覺. Hinduizm, Jainizm ve Budizm gibi dou dinleri, iddetsizlie odaklanan inan癟 sistemleri nedeniyle hayvansal 羹r羹nlerinden sak覺nmay覺 bir bi癟imde savunmaktad覺r.

Zul羹ms羹z beslenme, Rastafarianizm’de ge癟en, sal覺ks覺z yaam tarzlar覺n覺 reddeden kiilerin Ital (ingilizce: vital) kelimesinden gelen yaamsal kelimesiyle 繹zdelemi beslenme bi癟imini benimsedikleri bir beslenme t羹r羹d羹r. Bitkisel k繹kenli ilenmemi yemekleri tevik eden diyet, 1930’larda Jamaika’da yayg覺nlat覺 ve Miami New Times’a g繹re, s繹zlemeli Hintli k繹lelerin getirdii Hindu geleneklerinden evrimletiine inan覺l覺yor. 19. y羹zy覺l覺n sonlar覺nda kurulan Siyah 襤branice 襤srailoullar覺 (The Black Hebrew Israelite) topluluu da, sonsuz yaam覺n s覺rr覺 olarak g繹rd羹羹 vegan diyete, bal覺 kalan bir topluluktur.

()

Veganl覺覺n ger癟ek kapsam覺 hakk覺ndaki bu yanl覺 temsil nedeniyle, bir癟ok renkli vegan覺n覺n yaln覺z olduklar覺n覺 d羹羹nmesi olaand覺覺 deil. G覺da G羹癟lendirme Projesi (Food Empowerment Project) ‘nin kurucusu ve kendini “onurlu Meksikal覺 Amerikal覺” olarak tan覺mlayan Lauren Ornelas “Etkinliklerde benim gibi birinin konutuunu g繹rmek ne g羹zel diyerek ka癟 kiinin bana geldiini size anlatamam” diyor.

Renkli veganlar fark覺na varmadan, veganizmleri hakk覺nda konumak i癟in kendi dillerini gelitirdiler. Hali haz覺rda 繹tekiletirilmi bir grup i癟inde marjinal bir grup olduunuzda, bunun oluturulmas覺na sadece mant覺kl覺 denilebilir diyor Badillo. “Bu bir hayatta kalma i癟g羹d羹s羹d羹r.” Kitaplar gururla “ruh”, “afro”, “sistah” gibi terimleri ve 繹zellikle Afro-Amerikan dillerinde pop羹ler olan dier bir癟ok ifadeyi sergilemekte. “Bu dile sahip olmak 癟ok 繹nemli,” diye ekliyor Claiborne. “Kelimelerin farkl覺 insan gruplar覺 i癟in farkl覺 anlamlar覺 var. Neredeyse bir kod gibi. Bu kitap, renkli veganlar i癟in demek i癟in bir iaret.
()

ou ey gibi, vegan d羹nyas覺ndaki b繹l羹nme de paradan nasibini al覺yor. Markalar, renkli veganlar覺n sat覺n alma g羹c羹nden yararlanam覺yor, genellikle at覺t覺rmal覺klar覺 ve g羹zellik 羹r羹nleri i癟in beyaz olmayan y羹zlerin eksikliiyle reklam yap覺yorlar.

 Claiborne, “Bu durumu her an g繹r羹yorum, bu b羹y羹k vegan markalar, sanki sadece beyaz insanlara pazarlama yap覺yormu gibi g繹r羹n羹yor” diyor. () Claiborne, bu markalar覺n Whole Foods ve Sprouts gibi b羹y羹k maazalarda sat覺 yap覺p renkli veganlar覺n da orada al覺veri yapt覺覺n覺 fark etmemesini son derece sinir bozucu buluyor. Say覺lar覺 bilmiyorum, ama eminim t羹keticilerinin b羹y羹k bir k覺sm覺, para harcayan insanlar, beyaz insanlar deil diyor.

()

Bir癟ok renkli insan da art覺k onlara sunulan g覺da kaynaklar覺na ba覺ml覺 – ucuz et ve s羹t 羹r羹nleri. Bu 羹r羹nler, 繹zellikle renkli insanlar覺n 癟ou laktoza duyarl覺 olmas覺na ramen, Avrupa s繹m羹rgecilii yoluyla bu topluluklara s覺k s覺k tan覺t覺ld覺. Ornelas, “Bu hayvanlar覺 topraklar覺m覺za getiren ey kolonilemedir” diyor. “S羹tlerini sindiremiyoruz. Bu y羹zden buna ‘laktoza duyarl覺’ yerine ‘laktoz normal’ demeyi seviyoruz 癟羹nk羹 duyarl覺 kelimesi, bizimle ilgili bir sorun yokken varm覺 gibi g繹steriyor.”

Ornelas, “Meksikal覺 olanlar da d璽hil olmak 羹zere bir癟ok insan, yemeimizin asl覺nda peynir ve hayvansal 羹r羹nlerle ger癟ekten balant覺l覺 olmad覺覺n覺 bilmiyor” diyor. “Meksika yemekleri”, domuz eti tako ve dilimlenmi peynirle yap覺lm覺 enchilada g繹r羹nt羹lerini bir araya getirse de, asl覺nda Meksika mutfa覺 etin az miktarda kullan覺ld覺覺, hayvansal s羹t ve s羹t 羹r羹nlerinin bulunmad覺覺 bir mutfak olup 繹羹nler esas olarak fasulye, yabani yeillik, tohumlar ve kabaktan oluuyor.

 Bu vegan dostu Meksika mutfa覺, Meksika yemeklerinin ger癟ekten ne olduunu kan覺tlaman覺n bir yolu olarak VeganMexicanFood.com sitesini balatmas覺 i癟in Ornelosa ilham verdi. Bu, 1500’lerde et ve s羹t 羹r羹nlerini tan覺tan ve Meksika mutfa覺n覺 sonsuza dek deitiren 襤spanyol s繹m羹rgecilerinin Meksika’ya yerlemesinden y羹zy覺llar sonra Meksika mutfa覺n覺 d羹zeltmenin ve s繹m羹r羹den kurtarman覺n bir yolu.

Claiborne, bu Afrikal覺-Amerikal覺 toplum i癟in de ge癟erlidir, diyor. ABD’ye getirilmeden 繹nce, k繹lelerin yemek k羹lt羹r羹 b羹y羹k 繹l癟羹de hayvansal 羹r羹nlere ba覺ml覺 deildi. G羹ney Amerika’da yedikleri yiyecekler de ayn覺 ekilde, 癟ounlukla bitki temelliydi. Ancak B羹y羹k G繹癟 (Great Migration) s覺ras覺nda, bir癟ok siyah, G羹ney’den Kuzey ve Bat覺’ya ta覺nd覺覺 esnada, kendi yiyeceklerini yetitirdikleri aile 癟iftliklerinden uzaklat覺, diyor Claiborne. D覺 mek璽n alan覺 olmayan bu b羹y羹k ehirlere ta覺nd覺lar, bu da bitki temelli k羹lt羹r羹n 癟ounu ald覺 g繹t羹rd羹. 

Birdenbire sebze almak 癟ok pahal覺 hale geldi, 癟羹nk羹 onlar覺 kendileri yetitiremediler diye ekliyor. Bir癟ok y繹nden, yoksulluk onlar覺 farkl覺 g覺da kaynaklar覺 bulmaya zorlad覺. Bu siyah topluluklar taze meyve ve sebzelere eriimleri s覺n覺rland覺ktan k覺sa s羹re sonra fast food zincirlerinden ve marketlerden gelen y羹ksek ilenmi g覺dalara b羹y羹k 繹l癟羹de ba覺ml覺 hale geldi.

()

G覺da sistemimizdeki kurumsallat覺r覺lm覺 sorunlara kar覺 sava yoku yukar覺 olsa da, Clairborne bir g羹n ana ak覺m veganizm ile renkli veganlar aras覺nda bir ayr覺m olmayaca覺ndan umutlu. “Sadece o eski sal覺kl覺 Amerikan beyaz insanlar d璽hil olmayacak ekilde a覺n覺 geniletmek i癟in 癟al覺an kurulular g繹r羹yorum.” diyor. O zamana kadar, renkli veganlar, ana ak覺m veganizmin daha kapsay覺c覺 olmas覺n覺 beklemeyi reddediyor.

 Kimlikleri ve topluluklar覺, toplumun dier kesimleri taraf覺ndan tehdit edildiinden, diyet se癟imi, renkli veganlar覺n kimliklerini ifade etmeleri, geri almalar覺 ve korumalar覺 i癟in 繹nemli bir yol haline gelmi durumda. Toliver, “Dier siyah veganlar覺n devrimci bir eylem olarak bu ekilde yaamaktan bahsettiklerini duydum ve tamamen kat覺l覺yorum” diyerek 繹yle devam ediyor: “Hem ailelerimiz hem de y羹zy覺llarca s羹ren bask覺lar taraf覺ndan 繹retilen bu y覺k覺c覺 al覺kanl覺klardan vazge癟mek cesaret ister. Kiinin sal覺覺n覺 ve bilincini geri kazanmas覺 bu duruma g羹癟 veriyor.”

Al覺nt覺: https://www.thrillist.com/eat/nation/vegan-race-wars-white-veganism


Beendiniz mi? Arkadalar覺n覺zla Payla覺n!

5
2 Payla覺m, 5 Beeni

0 Yorum

Bi癟im Se癟
Anket
襤nsanlara fikirlerini sor!
Yaz覺
Bildiklerini bizimle payla!
Liste
Bir liste olutur!